PDA

Xem phiên bản đầy đủ : Thơ Cao Bá Quát



grayhat
22/05/07, 09:33 AM
Dạ quan thanh nhân diễn kịch trường

Liệt cự thôi minh tối thượng đàn
Nhất thanh hám khởi dạ phong hàn
Kích tu tráng sĩ phương hoành giáp
Nô mục tướng quân dĩ cứ an
Xuất thế khởi vô chân diện mục
Phùng trường lãng tiếu cổ y quan?
Hổ Môn (1) cận sự quân tri phủ
Thán tức hà nhân ủng tị khan!


Cao Bá Quát

Dịch Nghĩa
(1) Hổ Môn: Tác giả nói về trận quân đội Anh đánh thắng Mãn Thanh ở Hổ Môn trong cuộc chiến tranh nha phiến năm 1840.

Bài này phải được sáng tác sau năm 1840. Tác giả dùng hình ảnh một buổi diễn kịch để nói lên thực trạng xã hội lúc bấy giờ. Vua quan chỉ như những đào kép trên tuồng mà không biết thực trạng của đất nước ra sao!



Dịch Thơ
Đêm xem người Thanh diễn kịch

Trên sân khấu sáng choang đèn đuốc
Tiếng thét vang gió buốt đêm trường
Áo râu tráng sĩ cương trường
Tướng công chễm chệ bừng bừng mắt đao
Bộ mặt thực lẽ nào không có
Mà vui trò mũ áo xa xưa?
Hổ Môn nhục mới biết chưa?
Mà còn nghếch mũi say sưa xem tuồng!

Bản dịch: Tường Vũ Anh Thy

grayhat
22/05/07, 09:34 AM
Dương phụ hành


Tây dương thiếu phụ y như tuyết
Độc băng lang kiên tọa thanh nguyệt
Khước vọng Nam thuyền đăng hỏa minh
Bả duệ nam nam hướng lang thuyết
Nhất uyển đề hồ thủ lãn trì
Dạ hàn vô ná hải phong xuy
Phiên thân cánh thiến lang phù khởi
Khởi thức Nam nhân hữu biệt ly

Cao Bá Quát

Dịch Nghĩa

Bài này Cao Bá Quát làm trong thời gian ông đi quân thứ chuộc tội ở Mã Lai và Singapore.

Dịch Thơ
Bài hành người đàn bà phương Tây

Áo thiếu phụ trắng phau như tuyết
Tựa vai chồng trăng biếc đêm say
Ánh đèn thuyền Việt lung lay
Liếc sang ríu rít nàng lay gọi chồng
Chén sữa ngọt tay hồng uể oải
Gió căm căm biển phải rùng mình
Nàng đòi chồng đỡ thân mình
Bỗng ta trơ trọi trong tình biệt ly.

Bản dịch: Tường Vũ Anh Thy

grayhat
22/05/07, 09:35 AM
Tức sự

Nhãn khan cao điểu lộc phàn lung
Tự ỷ thằng sàng bất ngữ trung
Ngũ dạ tâm tình đăng đối ảnh
Nhất thu cảnh vật vũ giao phong
Mộng hồi thành khuyết hồn nghi khách
Lệ sái hành dương huyết bính không
Cách xá hà nhân ngâm giải tụng
Lũ tương văn tự vấn cơ ông

Cao Bá Quát

Dịch Nghĩa
Bài thơ này tương truyền Cao Bá Quát làm trong lúc đang ở tù vì tội sửa bài thí sinh.

Dịch Thơ
Tức sự

Cánh chim bay giữa trời nhốt gió
Võng một mình nhốt gió cùng ai?
Thâu đêm chiếc bóng miệt mài
Mưa thu hiu hắt cho dài nhớ thương
Mộng thành xưa ngỡ hồn vất vưởng
Gông với cùm lệ tưởng máu khô
Bạn tù chữ nghĩa vu vơ
Thường đem han hỏi cái thơ ông tù!

Bản dịch:Tường Vũ Anh Thy

Như chim bay giỏi nhốt chơ vơ,
Trên võng kề lưng, chẳng nói thưa.
Tâm sự canh chầy đèn với bóng,
Cảnh tình thu trọn gói trong mưa.
Mộng về thành khuyết hồn đâu tá?
Lệ rỏ gông cùm máu uổng chưa?
Ai đó cách nhà ngâm vịnh được,
Kẻ tù thường đến hỏi văn thơ.

Bản dịch: Hoàng Trung Thông

grayhat
22/05/07, 09:37 AM
Vị minh tiểu kệ đồng Phan sinh dạ tọa

Tuyển hữu mạc thủ khí
Thủ khí mê kỳ nhân
Vị minh mạc thác hoa
Thác hoa ly kỳ chân
Hiểu tỉnh cấp thanh tuyền
Tế thán lý tân hỏa
Vô yên giữ trần khí
Hối thủ nhất tiếu khả
Nhứ hương quý thanh chân
Bất dụng ngoại thước ngã
Vô dĩ nhất ác khan
Phóng nhĩ tỵ quan giả
Huyễn phục phi tráng nhan
Phồn âm biến đại nhã
Thí lưu nhất chuyễn ngữ
Tự tại chứng hiện quả

Cao Bá Quát

Dịch Nghĩa
Bài thơ này Cao Bá Quát làm nhân một dịp uống trà với Phan Nhạ, người cùng ông chấm thi ở trường thi Thừa Thiên. Trong lần chấm thi này, ông lấy muội đèn sửa bài của một số thí sinh. Công việc bại lộ, ông bị truy tố tội tử hình, sau đổi thành trảm giam hậu.

Dịch Thơ
Bài kệ uống trà làm trong khi ngồi khuya với Phan Nhạ

Người ta không kể bề ngoài
Bề ngoài diêm dúa sơ sài bên trong
Tựa như trà ướp hoa ong
Vị trà đã mất hương lòng mất theo
Sáng ngày giếng nước trong veo
Bỏ than thật nhỏ lò treo giữa lò
Nước sôi không khói không tro
Hai bàn tay sạch thơm tho khề khà
Uống trà cốt ở vị trà
nhiều hoa lắm lá hương trà sao thanh
Đừng vì của hiếm hư danh
Mà đem cái mũi tranh dành thực hư
Áo quần không tạo phong tư
Rườm rà cách điệu làm ngưng cung đàn
Hãy nghe câu kệ lời vàng
Đang là đang có, có là đang đang

Bản dịch: Tường Vũ Anh Thy

grayhat
22/05/07, 09:37 AM
Điếu nội nhị thủ

I

Phụ vong tài bát nguyệt
Mẫu bệnh dĩ kinh tuần
Huống tử khuê trung phụ
Phục vị tuyền hạ nhân
Tử sinh hồn di biệt
Tân cựu lệ nan phân
Tạo vật cố vi giả
Du du thử nhất thân

II

Lệ kết băng hàn lệ vị tàn
La y huống phục lệ lan can
Phương tương bạch thủ kỳ giai lão
Ninh quán thanh thiên cự tác quan
Hoa lạc dĩ vô đăng hạ chiếu
Nguyệt minh duy hữu mộng trung khan
Thương quân bất cảm cao thanh khốc
Chỉ khủng quân tâm bất tự an


Cao Bá Quát

Dịch Thơ
Khóc vợ I

Cha mất chửa đầy năm,
Mẹ đau trải cả tuần
Tới giờ về chín suối
Lại chính bạn chung chăn
Sống thác hồn chia dễ
Trước sau lệ khó phân
Trời xanh sắp đặt thế
Mờ mịt tủi cho thân


Khóc vợ II

Lệ đọng thành băng lệ chửa tan
Áo tơ lại đẫm lệ tuôn tràn
Mới vừa đầu bạc nguyền chung sống
Sao nỡ đầu xanh vội cách ngăn
Hoa rụng, ánh đèn nào chiếu sáng
Trăng soi hồn mộng mãi băn khoăn
Thương người không dám hờ to tiếng
Vì sợ lòng người chẳng được an.

Bản dịch: Đào Mộng Nam

r0ckdeath
22/05/07, 11:00 AM
2 câu thơ sau có phải là thơ của Cao Bá Quát không mọi người?

"Chở bao nhiêu đạo thuyền không khẳm
Đâm mấy thằng gian bút chẳng tà"

SBT
27/05/07, 09:37 AM
2 câu thơ sau có phải là thơ của Cao Bá Quát không mọi người?

"Chở bao nhiêu đạo thuyền không khẳm
Đâm mấy thằng gian bút chẳng tà"

Rockdeath ơi! Đó là những câu thơ của cụ Đồ Chiều mình đấy, không phải của Cao Bá Quát đâu!
Nhắc đến Cao Bá Quát, mình lại nhớ đến hai vụ án đau lòng với mức hình phạt "tru di tam tộc". Một là vụ án Lệ Chi Viên (Nguyễn Trãi), hai là vụ án của "thánh Quát"